Yaktığınız sigara değil sağlığınızdır

Yaktığınız sigara değil sağlığınızdır

Mark Twain’in Sigarayı ele vermek kolay, binlerce kere onu bırakmışımdır dediği gibi, siz de birçok kere sigarayı bırakmış olabilirsiniz. Ama birçok insan sigarayı ayrılmak istediği halde niçin onu adamakıllı terk edemez? Prof. Dr. Firuz Çelikoğlu cevabın nikotin maddesinde rahat olduğunu belirterek, sigarayı bırakmakla sağlığa katılacak kazanımların altını çizdi.

Nikotin, doğal olarak tütün bitkisinde bulunan kokain ve eroin değin tiryakilik yapan çok kuvvetli narkotik bir maddedir. Beden zamanla maddesel ve psikolojik olarak nikotine bağımlı hale geliyor. Yapılan araştırmalar, tiryakilerin sigarayı bırakmaları ve ondan en ince ayrıntısına kadar vazgeçebilmelerinin başarısını, bu iki durumla mücadele etmeleri olduğunu gösteriyor.

Nikotin, mutluluk duygusu verdiğinden insan daha artı sigara içmek ister. bununla birlikte buhran giderici etkisi de içme isteğini artırır. Sinir sistemi nikotin dozuna alıştığında, sigara tiryakisi memnuniyet edebilmek için içtiği sigara sayısını arttırır. Bu Nedenle kandaki nikotin dozu da artmış olur. Zamanla tiryakiler yüksek doz narkotik maddeye adapte olurlar. Sinir sistemi, mutluluğu elde olabilmek için sigara içimini yeniden arttırarak kanda belirli bir nikotin dozuna erişmek zorunda kalır. O dozu sürekli olmak için istekte bulunur.

Dumanı içimize çektiğimiz vakit ise, nikotin akciğerin derinlerine taşınarak emilir ve 2 saniyede kan dolaşımıyla yürek, beyin, karaciğer ve dalağa taşınır. Nikotin, bilhassa kalp ve damarlar olmak üzere vücudun birçok kısmını etkiler. Hormonal sistemlerin etkilenmesi, ceset metabolizmasını ve beyni etkiler.

Nikotin, sigara içen kadınların serviks mukoza salgılarında ve anne sütünde bulunur. Gebelik sırasında, nikotin serbestçe plasentayı geçerek, amnion sıvısında ve göbek kordonundan bebeğin kan dolaşımına geçmektedir. Nikotin, cisim içinde “cotine” ve “nikotin-N-oksid” e bölünür. Karaciğer ve akciğerlerde parçalanarak böbreklerden atılır. Birçok değişik faktör nikotinin metabolize olma ve vücuttan atılma hızını etkileyebilir. Çoğunlukla nikotin, düzenli sigara içenlerin vücudunda 3-4 gün kalır.

Sağlığın korunmasında liste başını “sigara” oluşturduğu halde, sigara tiryakileri bu alışkanlıklarını bıraktıkları süre kaç hastalık riskinden kurtulacaklarının farkında değildirler. Başlıca cümbür cemaat sigaranın akciğer kanserine niçin olduğunu bilir, lakin eksik bir gurup sigaranın bununla birlikte ağız, gırtlak, mesane (idrar kesesi), böbrek, pankreas, serviks (rahim), mide kanseri ve bazı lösemilere (kan kanseri) de sebebiyet verdiğinin farkındadır.

Sigara, “ kronik bronşit” ve “anfizem” gibi geri dönüşü olmayan son derece manâlı solunum hastalıklarına niçin olur. Bu hastalıklar sigara içenlerin çoğunlukla %20 sinde görülür. Bu ilerleyici hastalıklar “KOAH” (Kronik Obstriktif Akciğer Hastalıkları) diye adlandırılan hastalıklar gurubu adı aşağı tanımlanır. Sigara kullananlar, 60’lı – 70’li yaşlarda bu tanılarla yüzleşirler. “KOAH” solunum yetmezliği, hareketlerde kısıtlanma ile ilerleyen, devamlı, kronik, öldürücü bir hastalıktır.

Sigara içenlerde kalp krizi geçirme riski, içmeyenlere göre iki kat fazladır. Sigara bununla beraber bacaklara, kollara, kaslara kan taşıyan çevresel damarların daralmasında, tıkanmasında büyük tehlike oluşturur.

35 yaşın üzerinde sigara içen ve doğum denetim hapı kullanan kadınlarda kalp krizi geçirme, felç ve ayaklarda damar tıkanıklığı riski fazla fazladır. Hem, sigara kullanan hamilelerin düşük yapması ve düşük kilolu doğumları tanıdık gerçeklerdir. Hamile kalmadan önce sigarayı bırakan kadınların düşük yapma riski ve düşük kilolu doğum riski hiç hayatlarında sigara içmemiş kadınlarla eşdeğer olur.

Sigara alışkanlığı, tedavi gerektiren bir hastalıktır. Şayet de çoğu kere sigarayı bıraktınız. Ancak kasıt onu en ince ayrıntısına kadar terk edebilmek ve en önemlisi, bunun sürekli olmasını sağlayabilmek olmalıdır. Geliştirilen yöntemlerle artık nikotin eksikliği semptomlarından kurtulmak fazla kolaydır. Hangi yaşta olduğunuzun ya da ne değin vakit sigara içtiğinizin önemi yoktur. Sigarayı bırakmanız, daha uzun ve daha dinç yaşamanıza yardım edecektir.

“American Journal of Puplic Health 2002” raporlarına gore, 65 yaşında bir bayan sigarayı bıraktığı süre yaşamına 4 yıl daha ekliyor. Binlerce afiyet dökümanını inceleyen araştırmanın sonuçlarına kadar, ahali 35 yaşında sigarayı bırakmaları halinde yaşamları, sigara içmeye devam edenlere tarafından 8,5 yıl daha uzuyor.

Önceden sigara içenler, sigarayı bıraktıktan sonradan, bağışıklık sistemlerinin kuvvetlenmesiyle fazla mutlu olurlar. sık sık soğuk algınlığı ve ateşlenmelerinin olmaması, bronşit ataklarının azalması yaşam kalitelerini çok arttırır.

Sigarayı bıraktığınız andan itibaren, kırışmaya başlayan cildiniz, nefesinizdeki kötü koku, sararmış dişleriniz, diş eti kanamalarınız, elbiselerinizdeki fena kokular, sararmış tırnaklar gibi tütünün üzerinizdeki kötü etkileri de kaybolmaya başlar.

Tütün alışkanlığından kurtulmanız, yemeklerin tadını daha iyi olmak, koku duyunuz normale dönmesi, sıradan jurnal aktivitelerinizdeki dermansızlık, nefes darlığının (merdiven çıkma, hafif ev işleri vb.) düzelmesi gibi sizin de ayrım edeceğiniz bir çabucak günden güne yaşamınıza düzelmeler getirecektir.

Sigara pahalı bir alışkanlıktır. Sigara bırakmanın en önemli nedeni sağlığımıza kavuşmak olmakla beraber, paramız da çok önemlidir. Ortalama sigara içenlerin bir yıllık sigara masrafı 3.991 Amerikan dolarıdır. Doğrusu de paranızı her gün, anlaşılan olmayan ve sağlığınıza muhtemelen hasar verecek bir şey için yakmak ister misiniz?

Sigara içenlerin anında tamamı, sorulduğu süre çocuklarının sigara içmesini istemezler. Fakat sigara içen çoğu ailenin çocukları, kendi kendilerine sigaraya başlarlar. Derhal sigarayı bırakırsanız onlar için iyi bir örnek olabilirsiniz.

Sigarayı bırakınca neler olur?

Birincil 20 dakika: tansiyon ve kalp hızı normale döner. Eller ve ayaklar dolaşım normale döndüğü için ısınmaya baslar.

8 saat: Kanda oksijen düzeyi normale döner. Yürek krizi riski düşmeye başlar.

24 saat: Karbon monoksit (egzoz gazı) vücuttan atılır. Akciğerlerdeki balgam ve diğer birikimler temizlenmeye başlar.

48 saat: Nikotin vücutta bundan böyle saptanamaz. Tat ve koku alma duyusu artmıştır.

72 saat: Solunum yolları gevşedigi için nefes edinmek kolaylaşır, gövde enerjisi artar.

2-12 hafta: Dolaşım bütün vücutta düzelir. Yürümek kolaylaşır.

3-9 ay: Öksürük, nefes darlığı düzelir. Akciğer işlevi yüzde 5-10 oranında artar.

5 yıl: Kalp krizi riski sigara içenlerin riskinin yarısına iner.

10 sene: Akciger kanseri riski sigara içenlerin riskinin yarısına iner. Kalp krizi riski hiç sigara içmemiş biri ile eşit olur.

Sekiz hafta süren nikotin bağımlılığı-sigara vazgeçme tedavi programı uygulamasıyla, ilk kez solunum sistemine karşın testler, karbon monoksit ölçümleri, akciğer radyolojik tetkikleri ve gerekirse solunum yollarının tetkikleri yapılarak hastanın başlangıçtaki akciğer afiyet değerlendiriliyor. Haftalık solunum fonksiyon testleri, tetkik, tetkik, nikotin tedavisi ve gerekli durumlarda destekleyici ilaçlarla program devam ediyor.

Nikotin bağımlılığı tedavisinde kullanılan tıbbi yöntemlerle, nikotinin kesilmesinin neden olduğu psikolojik ve fizyolojik mahrumiyet semptomları düzeltilebiliyor. Keza sigarayı bıraktıktan daha sonra oluşabilecek asabiyet, ağızda kuruluk, kabızlık, depresyon, unutkanlık, konsantrasyon azalması ve kilo alma gibi durumlar da teftiş altına alınıyor.

Aşağıdaki sorulara göre kendinizi test edebilirsiniz.

Fagerstrom Nikotin Alışkanlığı Değer Biçme Ölçeği

Sorular Cevaplar

1-Ilk sigaranızı uyandıktan kaç dakika sonra içiyorsunuz?

a)5 dk. İçinde (3 puan)

b)6-30 dk. (2 puan)

c)31-60 dk. (1 puan)

d)60 dk.dan sonradan (0 puan

2- Sigara içilmesi yasak yerlerde (uçak, sinema v.b.) bu yasağa uymakta zorlanıyor musunuz?

a)Evet (1 puan)

b)Hayır (0 puan)

3- En çok hangi sigarayı ele vermek sizin için kuvvet olur?

a)Sabahtan birincil sigara (1 puan)

b)Gün içi herhangi bir sigara (0 puan)

4-Günde kaç tane sigara içiyorsunuz?

a)10 ya da daha eksik(0 puan)

b)11-20 (1 puan)

c)21-30 (2 puan)

d)30 dan fazla(3 puan)

5-Sabahtan günün diğer saatlerine tarafından daha artı sigara içiyor musunuz?

a)Evet (1 puan)

b)Hayır (0 puan)

6- Günün büyük bölümünü yatakta geçirecek dek hasta olsanız bile sigara içer misiniz?

a)Evet (1 puan)

b)Hayır (0 puan)

Toplam puan:

Eğer sonucunuz 7 ve daha üstü bir puan ise, bağımlılığınız ciddi boyutlardadır ve sağlığınız risk altındadır. Bir an önce tıbbi yardım programına katılıp sigaradan kurtulmanız gerekiyor.


Yaktığınız sigara değil sağlığınızdır içeriğini okuyorsunuz.


Kaynak: http://www.hekimce.com/yaktiginiz-sigara-degil-sagliginizdir/


Bir Cevap Yazın